09 augustus 2006

het verscholen dorp

nu mét plattegrond en uitleg en bordjes die wijzen hoe er te komen...

'Het Verscholen Dorp' herinnert de inwoners van Vierhouten aan het onderduikersdorp in de bossen van Nunspeet, waar van februari 1943 tot oktober 1944 langs de toen zanderige, vrijwel onbegaanbare Pas Op-Weg onderduikers werden verborgen. Door de plaatselijke bevolking waren hier hutten uitgegraven met namen als Blokhut, BIM-hut (Beatrix-Irene-Margriet) en Oranjehaven. In deze periode hebben in het dorp tussen de 80 en 120 mensen gewoond, te weten: joden, werkweigeraars, verzetsmensen, Amerikaanse militairen, Engelse vliegers, Duitse deserteurs, een Pool en een Rus.

Het begon met vijf mensen die hun toevlucht zochten bij een pension in Nieuw Soerel. Omdat hun eerste onderduikadres verraden werd, vluchtten zij de bossen in. Hier werden in het najaar van 1943 tien primitieve hutten gegraven om de onderduikers te huisvesten. Door het lage grondwaterpeil bleven de half ondergrondse vertrekken kurkdroog. Ze werden voorzien van bedden, kacheltjes, cilinders met butagas, verbandtrommels en zelfs een brancard. Elke dag bracht een groep vrijwilligers uit Nunspeet water en voedsel, speeltjes, schoon goed en het laatste nieuws. Later werden zelfs waterputten geslagen.

Het waren uiterst spannende dagen. Steeds dreigde ontdekking en dat zou ongetwijfeld voor de onderduikers de dood betekenen! Bovendien liepen hun verzorgers ook gevaar. Daarom bestond in de dorpen rondom het kamp een telefonisch waarschuwingssysteem tegen gevaar. Op een dag kwamen enkele joden twee verdwaalde Duitse militairen tegen aan de rand van hun hut. 'Wat doen jullie daar?' vroegen de soldaten. 'Wij zijn Naturfreunde en kamperen hier,' was het antwoord. Dit vonden de soldaten heel vermakelijk en het incident had geen gevolgen.

Op zondag 29 oktober 1944 werd het onderduikerskamp ontdekt door twee SS'ers die aan het jagen waren. Zij hoorden het geluid van houtzagen en houthakken in het bos, en vonden dat verdacht. Ze gingen op het geluid af, en zagen juist een jongen, die in het andere vak water was gaan halen een brandgang oversteken. Na een kort verhoor lieten ze de jongen gaan en gingen naar 'De Paasheuvel' om versterking te halen.

Van de 87 onderduikers ontkwamen de meeste, acht joodse onderduikers wisten niet te ontkomen. Zij werden gevangengenomen en in de kelder van 'De Paasheuvel' gevangengezet. Twee van hen werden aan de voet van 'De Paasheuvel' gefusilleerd. De anderen moesten later, samen met een executiepeloton, naar het 'Pas-Opkamp' lopen om daar gefusilleerd te worden. Ongeveer één kilometer buiten Vierhouten ontstond een schermutseling, toen twee van de onderduikers probeerden te vluchten. Een van hen werd op de vlucht doodgeschoten, de ander keerde terug toen zijn 6-jarige zoontje begon te schreeuwen. Er werden drie kuilen gegraven waar de onderduikers in moesten gaan liggen. Vervolgens werden zij dood geschoten. Ook het 6-jarig jongetje ontkwam niet aan dit lot. Dit waren Arnold de Leeuw, Louisa Mathilda de Leeuw-Weijl, Johan de Leeuw, Arend Samuel Meijers, Hartog Spijer, Max Gompes, Kaatje Gompes-Schoonhoed en het jongetje John Roelof Meijers. Op de plek waar zij werden gefusilleerd, is een monument geplaatst.

15:16 Gepost door olive | Commentaren (12)

Commentaren

?? ik hou mijn spreek beurt over het versgolen dorp hebben jullie nog meer informatie??
zo ja zou u dit dan willen mailen.
al vast bedankt

Gepost door: sam | 13 januari 2008

Reageren op dit commentaar

vraag wie waren tante cor en opa bakker??

Gepost door: naomi | 27 februari 2008

Reageren op dit commentaar

gidsen Zowel mijn man als ik zijn gidsen voor Hetr Verscholen Dorp.
Wij hebben veel scholen op bezoek voor het Dorp.
Daarnaast doen wij deze groepsexcursies in combinatie met natuur- en wildexcursies. Wij kunnen groepen tot 20 personen in de jachthut ontvangen.
theo.glastra@hetnet.nl of 0577-411174

Gepost door: Glastra Janny | 05 april 2008

Reageren op dit commentaar

tu6tg ik ga erheen op kamp

Gepost door: anhe | 29 mei 2008

Reageren op dit commentaar

ik hou mijn werkstuk over het verscholen dorp.

Gepost door: mikella | 04 juni 2008

Reageren op dit commentaar

het verscholen dorp naar het schijnt is er een boek uitgebracht over "het verscholen dorp" In onze bibliotheek er is niets over te vinden. Kunnen jullie mij verdere gegevens hierover mededelen?

Gepost door: Heyerick Nicole | 27 juli 2008

Reageren op dit commentaar

hier moet je even intikken het verscholen dorp. ja sorrie ik heb hem zelf pas en ik doe hem niet weg

Gepost door: ingrid epker | 11 maart 2011

Ik houd mijn spreekbeurt over Het verscholen dorp en zou graag meer informatie willen hebben. Mijn oudoom Hermanus jansen heeft in het dorp ondergedoken gezeten en misschien is er ook nog informatie over hem te vinden.

Gepost door: Nadine Nijessen | 04 november 2008

Reageren op dit commentaar

ik maak er een spreekbeurt over en ik zou graag meer informatie hebben. bedankt

Gepost door: wout vermeersch | 27 november 2008

Reageren op dit commentaar

Ik ben Danique Noordman en ben 8 jaar.
deze zomer ben ik in het verscholen dorp geweest. ik ga voor het eeerst een spreekbeurt houden en wil dit over het verscholen dorp doen.Heft u meer infomatie voor mij?

Gepost door: Danique | 13 januari 2009

Reageren op dit commentaar

spreekbeurt ik wil mijn spreekbeurt over het verscholendorp
houden hebben jullie informatie
mathilde

Gepost door: mathilde | 07 januari 2010

Reageren op dit commentaar

Informatie over het voormalig onderduikerskamp "Het Verscholen Dorp" in de bossen bij Vierhouten / Nunspeet is te vinden op de website www.verscholendorp.eu

Gepost door: Wilco van den Top | 15 april 2011

Reageren op dit commentaar

De commentaren zijn gesloten.